ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว จ.ปัตตานี

ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว หรือ ศาลเจ้าเล่งจูเกียง  เป็นศาลที่ประดิษฐานรูปแกะสลัก ของเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว พระหมอ เจ้าแม่ทับทิม ตั้งอยู่ที่ถนนอาเนาะรู อำเภอเมืองปัตตานี ศาลเจ้าแห่งนี้เป็นที่เคารพสักการะของชาวจีนและชาวไทยโดยทั่วไปมาก

ประวัติการสร้างหรือความเป็นมาของศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว มีการเล่าสืบต่อๆ กันมาเป็นตำนานที่เกี่ยวกับประวัติเมืองปัตตานี จากการศึกษาจากการบันทึกในสมัยราชวงศ์เหม็ง (พ.ศ. 2064-2109) เมื่อประมาณกว่า 400 ปี กล่าวว่า ลิ้มกอเหนี่ยวและพี่ชาย ชื่อลิ้มโต๊ะเคี่ยมเป็นชาวเมืองฮุยไล้ แขวงเมืองแต้จิ๋ว เดิมลิ้มโต๊ะเคี่ยมรับราชการอยู่ที่เมืองดังกล่าว ครั้งเมื่อสิ้นบุญบิดาแล้วจึงมารับราชการที่เมืองจั่วจิว ในช่วงที่โจรสลัดญี่ปุ่นกำเริบหนัก ทางเมือหลวงได้แต่งตั้งขุนพล เช็ก กี กวง เป็นแม่ทัพเรือปราบสลัดญี่ปุ่น จึงเป็นโอกาสดีของคู่อริที่จะใส่ความลิ้มโต๊ะเคี่ยม ลิ้มโต๊ะเคี่ยมจึงหนีไปยังเกาะกีลุ่ง (เกาะไต้หวัน) และหนีต่อไปยังเกาะลูวอน (ฟิลิปปินส์) แต่ต้องปะทะกับกองเรือของสเปนที่ยึดครองอยู่ หลังจากนั้นลิ้มโต๊ะเคี่ยมจึงเดินทางมายังปัตตานี ได้ทำงานเป็นนายด่านเก็บภาษี ต่อมาจึงได้สร้างท่าเรือพาณิชย์แห่งหนึ่งชื่อ โต๊ะเคี่ยม ภายหลังลิ้มโต๊ะเคี่ยมได้เข้ารับนับถือศาสนาอิสลามมีภรรยาเป็นเชื้อพระวงศ์ของเจ้าเมืองปัตตานีเป็นที่โปรดปรานของเจ้าเมืองปัตตานีจนได้รับบรรดาศักดิ์เป็นหัวหน้าด่านเก็บส่วยสาอากรต่างๆ

ทางเมืองจีนมารดาและน้องสาว สืบเสาะข่าวก็ไม่ทราบ ลิ้มกอเหนี่ยวน้องสาวจึงขออนุญาตมารดาออกติดตามพี่ชายและนำกองเรือมาถึงเมืองปัตตานี ได้พบพี่ชายและขอร้องให้พี่ชายเดินทางกลับเมืองจีน พี่ชายได้รับปากกับเจ้าเมืองปัตตานีไว้ว่าจะสร้างมัสยิดประจำเมืองให้แล้วเสร็จ ลิ้มกอเหนี่ยวไม่ละความพยายามจึงขอพักอยู่ที่เมืองปัตตานีต่อไป เพื่อหาโอกาสอันควรชักชวนให้พี่ชายกลับ ต่อมาเมืองปัตตานีเกิดการกบฎแย่งชิงกันเป็นใหญ่ ภายหลังเจ้าเมืองถึงแก่อนิจกรรม ลิ้มโต๊ะเคี่ยมจึงเข้าร่วมต่อสู้กับกบฏ ลิ้มกอเหนี่ยวเข้าช่วยพี่ชายแต่พิจารณาเห็นว่าสู้ข้าศึกไม่ได้ จึงฆ่าตัวตายไม่ยอมตายด้วยอาวุธของศัตรู จากการกระทำอย่างอาจหาญและเด็ดเดี่ยวเยี่ยงชายชาตรีของลิ้มกอเหนี่ยว ได้ก่อให้ชาวจีนในปัตตานีมีความศรัทธาในตัวนางจึงแกะสลักรูปลิ้มกอเหนี่ยวประดิษฐานไว้ที่ศาลเจ้าใกล้มัสยิดกรือเซะที่ลิ้มโต๊ะเคี่ยมสร้างไว้ไม่สำเร็จ

ต่อมาภายหลังปรากฏว่ามีความศักดิ์สิทธิ์จนเป็นที่เลื่องลือทั่วไป อีกตำนานหนึ่งกล่าวว่า เมื่อลิ้มกอเหนี่ยวได้ฟังคำปฏิเสธของพี่ชายที่ไม่ยอมเดินทางกลับเมืองจีน จึงอธิษฐานขอให้การก่อสร้างมัสยิดกรือเซะไม่สำเร็จและผูกคอตายที่ต้นมะม่วงหิมพานต์ใกล้มัสยิดกรือเซะ ตามคำสัญญาที่ให้ไว้กับมารดาก่อนจะออกเดินทางมาตามหาพี่ชาย เมื่อย้ายเมืองปัตตานีไปที่วังจะบังติกอ ชาวจีนในเมืองปัตตานีก็ย้ายชุมชนจากกรือเซะไปสร้างชุมชนชาวจีน ที่ตำบลอาเนาะรู และสร้างศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวนำรูปแกะสลักเจ้าแม่มาประทับ ณ ศาลเจ้าแม่แห่งนี้เพื่อสักการะจนถึงปัจจุบันนี้ ในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 3 ของทุกปี จะมีงานประเพณีแห่เจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวไปตามถนนสายต่างๆ ภายในตัวเมืองฯ ทำพิธีลุยไฟบริเวณหน้าศาลเจ้าเล่งจูเกียง ว่ายน้ำข้ามแม่น้ำตานีบริเวณสะพานเดชานุชิต ในงานนี้มีผู้ที่เคารพศรัทธาเป็นมาร่วมงานเป็นจำนวนมากทุกปี

มูลนิธิเจ้าแม่?ตั้งอยู่ที่บ้านกรือเซะ ตำบลตันหยงลุโละ อำเภอเมือง ตามทางหลวงหมายเลข 42 (ปัตตานี-นราธิวาส) ใกล้กับมัสยิดกรือเซะ มีตำนานเล่าว่าลิ้มกอเหนี่ยวได้ลงเรือสำเภามาตามพี่ชายชื่อลิ้มโต๊ะเคี่ยม ซึ่งมาแต่งงานกับธิดาพระยาตานี และได้เปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลามกลับประเทศจีนไม่สำเร็จ จึงได้ผูกคอตายที่ต้นมะม่วงหิมพานต์ ลิ้มโต๊ะเคี่ยมจึงได้ฝังศพลิ้มกอเหนี่ยวไว้ที่นี่ ต่อมาชาวปัตตานี นำต้นไม้ที่ลิ้มกอเหนี่ยวผูกคอตายมาแกะเป็นรูปบูชาและสร้างศาลเจ้าขึ้น

[pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-OLuFDP6Lb2c/V-dJ3oL3PjI/AAAAAAAAD2U/gbW95_DMeSc5Q9hSwmK8bERAo7kR_JdbgCCo/s144-c-o/a0.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112620948700722″ caption=”” type=”image” alt=”a0.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-7bYkbIhpyKY/V-dJ3hI4LBI/AAAAAAAAD2c/XrEnJ9isgOoaxl9BTH74k_ONEXhqXrbowCCo/s144-c-o/a1.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112619057130514″ caption=”” type=”image” alt=”a1.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-zpVOASskzLU/V-dJ3gtWIVI/AAAAAAAAD2Y/HlPJXrx0rwAzXC-NEUQwdc9i1Me-uhRVQCCo/s144-c-o/a2.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112618941653330″ caption=”” type=”image” alt=”a2.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-CsYy-jGvl9U/V-dJ4FEPouI/AAAAAAAAD2g/q1aU6ZZDjRAG37Ybgykz0oGFqTYUGKMFwCCo/s144-c-o/a3.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112628701373154″ caption=”” type=”image” alt=”a3.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-ULJG63TDls0/V-dJ4Kiwb1I/AAAAAAAAD2k/Ryx-VaVlP2Aa1eCuoL_F9xdZnK1VIkKTgCCo/s144-c-o/a4.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112630171529042″ caption=”” type=”image” alt=”a4.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-Z-XjDC_0t7Y/V-dKAcDAQUI/AAAAAAAAD28/wPJWLbuJIy0B57GmFWm7xOeGlYX5msiKQCCo/s144-c-o/0.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112772309139778″ caption=”” type=”image” alt=”0.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-THYgjmVRlQs/V-dKAdnR1dI/AAAAAAAAD24/pLHWzRSSLIYPHM622kgNGxRus1KHEVxTgCCo/s144-c-o/1.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112772729722322″ caption=”” type=”image” alt=”1.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-s5uclEf3cmw/V-dKCYjAgsI/AAAAAAAAD3k/pZcfLssjl5gjTYe9YAhOobtR6Q8SuemJQCCo/s144-c-o/2.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112805729370818″ caption=”” type=”image” alt=”2.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-WjLVBQvq1B0/V-dKEtBHNYI/AAAAAAAAD4Q/O09u8CvupVA-gx00POnCLdXJwwHlXub3ACCo/s144-c-o/3.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112845584086402″ caption=”” type=”image” alt=”3.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-B19hLVYBTK4/V-dKF1J6m4I/AAAAAAAAD4o/2d3Brh4RUb0yx97Fu1biLBZC94pQItlNgCCo/s144-c-o/4.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112864948362114″ caption=”” type=”image” alt=”4.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-hNyZsFaV-qg/V-dKGIMuKtI/AAAAAAAAD4s/CN2eTX4HhGE-JIhFdDZgaXdcaRbsFLRgACCo/s144-c-o/5.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112870060403410″ caption=”” type=”image” alt=”5.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-2br724Wiztc/V-dKGGNRAnI/AAAAAAAAD4w/9TNksf9-ne8S7BQZ7nAeOhZuxuMtiOyHwCCo/s144-c-o/6.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112869525815922″ caption=”” type=”image” alt=”6.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-3GCs3Vb2h50/V-dKGj3popI/AAAAAAAAD40/pJeVTRummgcrfigV1E6SYOO1-Yd-JviAgCCo/s144-c-o/7.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112877488218770″ caption=”” type=”image” alt=”7.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-1QFv2fAkMQA/V-dKGx5tepI/AAAAAAAAD44/nVZJSabMJikhK5qzFxwYqddI5YdtQh3TgCCo/s144-c-o/8.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112881254955666″ caption=”” type=”image” alt=”8.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-_Rfb-MA-9Qs/V-dKG-54MzI/AAAAAAAAD48/ravlGwZXm9gj4p39rRtVlPBE09aplMQrwCCo/s144-c-o/9.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112884745319218″ caption=”” type=”image” alt=”9.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-dY5MnVYt0EQ/V-dKAexkj4I/AAAAAAAAD3A/YTbzFxl-UzAKM3XMwVgbUcjHBfoUKWehgCCo/s144-c-o/10.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112773041328002″ caption=”” type=”image” alt=”10.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-bxIaz6wKvh4/V-dKA3t5nnI/AAAAAAAAD3E/f7IsBjCO69o5ktP8j8BxhJ8lNU8YiuCjwCCo/s144-c-o/11.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112779736817266″ caption=”” type=”image” alt=”11.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-96GdLdNY3bk/V-dKBGFcZbI/AAAAAAAAD3I/tbIyOu2TsMk0O2qI6bUwuZuJlMPEM7TfQCCo/s144-c-o/12.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112783593661874″ caption=”” type=”image” alt=”12.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-md1Tfct6Ohc/V-dKBDmvEXI/AAAAAAAAD3M/KEaglCJSp4sN4s5bCjgt5mrf_pseM8HOACCo/s144-c-o/13.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112782927991154″ caption=”” type=”image” alt=”13.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-nG38aDktRes/V-dKBts1EAI/AAAAAAAAD3U/XwagDAmfHSwbWYWD5krJgdvuZfl9lxhbACCo/s144-c-o/14.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112794227838978″ caption=”” type=”image” alt=”14.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-vHpk8DNBSSs/V-dKBj4-lkI/AAAAAAAAD3Q/lE7cjE8jsCMEafYH7XxJSbX6WbX5YBKhQCCo/s144-c-o/16.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112791594440258″ caption=”” type=”image” alt=”16.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-Ile8p45G0r0/V-dKBr_oITI/AAAAAAAAD3Y/1pV2U6yBJyQ6piZXeGA82QyRG_Pvwa6IwCCo/s144-c-o/17.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112793769812274″ caption=”” type=”image” alt=”17.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-35Z_2AknUwI/V-dKCP1eOBI/AAAAAAAAD3c/-l2CjG7TnyMutbjI4peN_bZxVpSfFzNVwCCo/s144-c-o/18.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112803390896146″ caption=”” type=”image” alt=”18.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-FX1g0mgqmog/V-dKCFLoGGI/AAAAAAAAD3g/dpULMlwXJpo6KC_Ux5FLj0n7lbklDBWqgCCo/s144-c-o/19.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112800531028066″ caption=”” type=”image” alt=”19.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-98ZDRtVdNg8/V-dKCpRvdFI/AAAAAAAAD3o/sC4d4L6k1n4Q3459eOdpkdgcpEU9q96qgCCo/s144-c-o/20.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112810220352594″ caption=”” type=”image” alt=”20.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-B1JrrRm851s/V-dKC0rLGpI/AAAAAAAAD3s/o_XV0yO0YWYn9mVF9UGK2Xt8pGIPwPmrQCCo/s144-c-o/21.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112813279812242″ caption=”” type=”image” alt=”21.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-j0ETa9-XZBc/V-dKDMEFZyI/AAAAAAAAD3w/gFgId-s3RJoJtT2B3aN_zrLR2rlRAZwXQCCo/s144-c-o/22.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112819558311714″ caption=”” type=”image” alt=”22.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-hDOzQzI_T9Y/V-dKDTr1rpI/AAAAAAAAD30/NOIbheDb5v8WKZ0Q-GRiQ-0Zd6QXsRdRgCCo/s144-c-o/23.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112821604101778″ caption=”” type=”image” alt=”23.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-BvvV_eFBs4U/V-dKDbnLeoI/AAAAAAAAD34/EsxepCV3ALAc_9B7Y2BwVCoyFo2xxyKUQCCo/s144-c-o/24.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112823732042370″ caption=”” type=”image” alt=”24.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-mogjfHzwjMo/V-dKD0q8SkI/AAAAAAAAD38/AK4lHShwGfgQ8Rw5FSIeLjhOTS9q_UnAACCo/s144-c-o/25.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112830458710594″ caption=”” type=”image” alt=”25.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-JVYkIP24o-Y/V-dKD3QupSI/AAAAAAAAD4A/8bkrat0HVxEEFAz2hpKehCmsWfrOSipBwCCo/s144-c-o/26.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112831154070818″ caption=”” type=”image” alt=”26.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/–mbXX6PHjL4/V-dKEHtBbdI/AAAAAAAAD4E/ln9Ktx88tNIc2M0AL5PsUMgG3xjzIp5vwCCo/s144-c-o/27.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112835567709650″ caption=”” type=”image” alt=”27.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-M1fAGdwsAXs/V-dKEesx1RI/AAAAAAAAD4I/RblDwsgimiQQCFutZ-RHImK5LVypALFBgCCo/s144-c-o/28.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112841740702994″ caption=”” type=”image” alt=”28.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-n7olafMSETM/V-dKEc_V8OI/AAAAAAAAD4M/Uluorb-6i8QsJRW5eGp4VjdIAplh_NhegCCo/s144-c-o/29.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112841281695970″ caption=”” type=”image” alt=”29.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-LoY52BrbNvI/V-dKExxmHtI/AAAAAAAAD4U/90_xvg45MKIWIdp6Azi1K9wZvQOwfhQzQCCo/s144-c-o/30.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112846861180626″ caption=”” type=”image” alt=”30.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-sqLaf7-lQ-M/V-dKE6_AfLI/AAAAAAAAD4Y/PPMgJllO3KcGwocJAbKjXce51dwfspzPQCCo/s144-c-o/31.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112849333353650″ caption=”” type=”image” alt=”31.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-egOgkdjb8cc/V-dKFUag2LI/AAAAAAAAD4c/E4WH-vCVKuYrvsNPtBt9mV8cNhS6EJ9gQCCo/s144-c-o/32.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112856159606962″ caption=”” type=”image” alt=”32.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-k0uPiLIi1yA/V-dKFZMkXPI/AAAAAAAAD4g/bTaryaPeoJUqVzCR3nxR8Co2b2ePZFd3wCCo/s144-c-o/33.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112857443294450″ caption=”” type=”image” alt=”33.jpg” ] [pe2-image src=”https://lh3.googleusercontent.com/-O3WY2l9_SIc/V-dKFqRuduI/AAAAAAAAD4k/PnDctAmKLSMSCm-Cq97HWw2tCKbJx6GRACCo/s144-c-o/34.jpg” href=”https://picasaweb.google.com/111983983860878141217/6334112616151316225#6334112862028330722″ caption=”” type=”image” alt=”34.jpg” ]